افرادی که چمدان، کولهپشتی و کیسههای پلاستیکی به همراه دارند، در شهر مرزی روسیه، ایوانگورود، جمع شدهاند و امیدوارند پیش از آنکه استونی ماه آینده مرز زمینی خود با روسیه را ببندد، وارد این کشور بالتیک شوند.
این صفها پیامد تصمیمی را نشان میدهند که نه فقط رفتوآمد از مرز، بلکه خانوادههایی را نیز تحتتاثیر قرار میدهد که بستگانشان در دو سوی مرز زندگی میکنند.
استونی، که عضو ناتو و اتحادیه اروپا است، در ۲۰ نوامبر اعلام کرد که از روز ۱ دسامبر عبور خودروها از همه پنج گذرگاه جادهای مرزی با روسیه را به حالت تعلیق درمیآورد . قرار است این محدودیت به مدت شش ماه برقرار شود و پس از آن دولت وضعیت امنیتی را بررسی و درباره تمدید یا تغییر آن تصمیمگیری کند.
این تصمیم پس از تلاش برای انجام یک آتشسوزی عمدی به محل شرکت استونیایی سازنده پهپاد، تریود سیستمز (Threod Systems)، در ویمسی در شمال تالین در تاریخ ۱۴ نوامبر، اتخاذ شد.
به گفته سرویس امنیت داخلی استونی، پشت این حمله ناکام، سازمان اطلاعات نظامی روسیه، موسوم به جیآریو (GRU)، قرار داشته است. هشت شهروند لتونی بازداشت شدهاند و تحقیقات حاکی از آن است که احتمالا برای اجرای این عملیات جذب شدهاند. کارکنان امنیتی شرکت پیش از وارد آمدن خسارت جدی وارد عمل شدند.
مقامهای استونی این حادثه را بخشی از الگوی گستردهتر خرابکاری توصیف کردند و آن را بخشی از فعالیتهای خصمانه علیه این کشور و دیگر دولتهای اروپایی دانستند.
دولت اعلام کرده است که بسته شدن مرز، کار سرویسهای اطلاعاتی روسیه را برای جذب و تاثیرگذاری بر افرادی که وارد استونی میشوند دشوارتر میکند و همچنین به جلوگیری از دور زدن تحریمها کمک خواهد کرد.
مسکو این اتهامها را رد کرده است. دمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، این ادعاها را بیاساس توصیف کرد و در همین حال ماریا زاخارووا، سخنگوی وزارت خارجه روسیه، استونی را به نقض حقوق شهروندان روس متهم کرد و تهدید به اقدامات متقابل سیاسی و دیپلماتیک کرد.
زاخارووا همچنین این بسته شدن برنامهریزیشده را به ساخت یک «پرده آهنین» جدید تشبیه کرد.
برای ساکنان منطقه مرزی، این تصمیم پیامدهایی دارد که بسیار فراتر از حوزه سیاست امنیتی است.
شهر ناروا در استونی با بیش از ۵۰ هزار نفر جمعیت، درست در آن سوی رودخانه ناروا روبهروی ایوانگورود قرار گرفته است. میان این دو شهر، روابط خانوادگی، اجتماعی و اقتصادی دیرینهای وجود دارد و بسیاری از ساکنان، بستگانی در هر دو سوی مرز دارند.
از این گذرگاه همچنین افرادی استفاده میکردند که از دیگر کشورهای اروپایی به سنپترزبورگ سفر میرفتند.
روسیه در فوریه ۲۰۲۴ میلادی تردد خودروها از گذرگاه ناروا را متوقف کرد، اما رفتوآمد عابران پیاده همچنان ادامه داشته است.
یان تووتس، شهردار ناروا، از دولت استونی خواسته است برای ساکنانی که نیاز دارند به دیدار بستگان سالخورده بروند، در مراسم خاکسپاری شرکت کنند یا به دیگر امور فوری خانوادگی رسیدگی کنند، معافیتهای بشردوستانه در نظر بگیرد. او همچنین نسبت به پیامدهای اقتصادی برای شهر، از جمله زیانهای احتمالی برای هتلها، رستورانها و کسبوکارهای محلی، هشدار داده است.
انتظار میرود بسته شدن مرز بر اشتغال در منطقه نیز تاثیر بگذارد، زیرا مرزبانان و ماموران گمرک بخشی از نیروی کار محلی را تشکیل میدهند.
تعداد افرادی که بین استونی و روسیه سفر میکنند از زمان آغاز جنگ اوکراین به طور قابلتوجهی کاهش یافته است.
به گفته رسانه عمومی استونی ایآرآر (ERR)، شمار عبورهای سالانه از بیش از ۴ میلیون پیش از سال ۲۰۲۲ میلادی به حدود ۷۶۰ هزار در سال ۲۰۲۶ میلادی رسیده است. از این تعداد، به استناد آمار نقلشده توسط خبرگزاری فرانسه، حدود ۴۴۷ هزار عبور از گذرگاه ناروا-ایوانگورود انجام شده است.
خبرگزاری رویترز گزارش داده است که از عبورهای امسال، ۳۰۷ هزار مورد مربوط به شهروندان روس، ۱۷۵ هزار مورد مربوط به شهروندان استونی و ۵۴ هزار مورد مربوط به دارندگان گذرنامه فنلاندی بوده است.
محدودیتهای پیشبینیشده برای هر پنج نقطه عبور جادهای اعمال خواهد شد: ناروا-۱، ناروا-۲، کویدولا، لوهاما و ساتسه. حملونقل ریلیِ بار همچنان ادامه مییابد، البته در چارچوب محدودیتها و کنترلهای گمرکی موجود.
مسافران ناچار خواهند بود از مسیرهای جایگزین از طریق کشورهای همسایه، بهویژه لتونی، استفاده کنند؛ هرچند احتمالا سفرها طولانیتر و پرهزینهتر خواهد شد.
برای کسانی که به خودرو دسترسی ندارند، سفر هوایی ممکن است تنها گزینه عملی باقی بماند.
در حال حاضر بسته شدن مرز برای مدت شش ماه برنامهریزی شده است، نه برای مدت نامعلوم. دولت استونی میگوید پس از پایان این دوره، بسته به وضعیت امنیتی، این اقدام را بار دیگر ارزیابی خواهد کرد.